Ekspert ONZ: demokracja i różnorodność kluczowe dla rozwiązania problemu głodu na świecie

Genewa, 10 marca 2014 – Specjalny Sprawozdawca ONZ  ds. prawa do żywności, Olivier De Schutter zaapelował dzisiaj o radykalną i demokratyczną zmianę światowych systemów żywnościowych, tak by zagwarantować  wszystkim ludziom dostęp do odpowiedniej żywności i wolności od głodu, co jest jednym z  podstawowych praw człowieka.

„Likwidacja głodu i niedożywienia jest celem, który można osiągnąć. Jednakże nie wystarczy udoskonalenie naszego obecnego systemu żywnościowego – musi on zostać całkowicie zmieniony”, powiedział De Schutter podczas prezentacji swojego końcowego raportu dla Komisji Praw Człowieka ONZ, po zakończeniu sześcioletniej kadencji jako Specjalny Sprawozdawca.

Ekspert ostrzegł, że obecny system jest efektywny jedynie z punktu widzenia maksymalizacji zysków agrobiznesu.  „Zarówno na poziomie lokalnym, narodowym, jak i międzynarodowym, istnieje pilna konieczność dostosowania polityki do wizji alternatywnych, posiadających mandat demokratyczny”, powiedział.

Cele takie jak dostarczanie  społecznościom  różnorodnej i  kulturowo dopuszczalnej  żywności, wspieranie małych gospodarstw,  podtrzymywanie zasobów ziemi rolnej i wody oraz zwiększanie bezpieczeństwa żywnościowego  na szczególnie wrażliwych obszarach, nie powinny być wypierane przez jednowymiarowe dążenie do produkcji większej ilości żywności.

„Największą wadą gospodarki żywnościowej jest brak demokracji. Poprzez wykorzystanie  wiedzy ludzi oraz uwzględnienie  ich potrzeb i preferencji w projektach ambitnych polityk żywnościowych na każdym poziomie, możemy stworzyć systemy żywnościowe, które będą trwałe i odporne”, powiedział De Schutter.

Lokalne systemy żywnościowe

„Demokracja żywnościowa musi zaczynać się u samych podstaw, na poziomie wsi, regionów, miast i lokalnych samorządów”, stwierdził ekspert.

„Bezpieczeństwo żywnościowe powinno zostać zbudowane wokół  zabezpieczenia zdolności małych gospodarstw rolnych do prawidłowego rozwoju”, zauważył De Schutter. „Poszanowanie ich prawa do dostępu do zasobów produkcyjnych ma pod tym względem znaczenie kluczowe”, dodał i zaapelował o nadanie priorytetu inwestycjom w formy rolnictwa, które są ekologiczne i prowadzą do zmniejszenia ubóstwa.

De Schutter zwrócił się z apelem do mieszkańców miast, aby wzięli kwestię bezpieczeństwa żywnościowego w swoje własne ręce. „Do roku 2050 ponad 6 miliardów osób –  więcej niż dwie trzecie ludności świata – będzie mieszkało w miastach. Miasta te muszą koniecznie określić wyzwania logistyczne i wrażliwe punkty w swoich łańcuchach dostaw żywności, i zbudować różnorodne kanały pozyskiwania żywności,  w zgodzie z życzeniami, potrzebami i poglądami swoich mieszkańców”.

„Innowacje społeczne powstające we wszystkich częściach świata pokazują w jaki sposób konsumenci miejscy mogą na nowo nawiązać kontakt z lokalnymi producentami żywności, przyczyniając się jednocześnie  do redukcji  ubóstwa na wsi i zwiększenia bezpieczeństwa żywnościowego”, powiedział.  „Takie innowacje muszą  być wspierane”.

Strategie narodowe

Ekspert ostrzegł jednak, że te lokalne inicjatywy mogą zakończyć się sukcesem, tylko jeśli otrzymają wsparcie i zostaną uzupełnione na poziomie narodowym.

„Rządy mają do odegrania główną rolę w zapewnieniu spójności strategii  z prawem do żywności oraz odpowiedniej kolejności podejmowanych działań, lecz nie ma jednej, uniwersalnej recepty”, powiedział.

„W niektórych przypadkach”, stwierdził  De Schutter, „priorytetem będzie promocja krótkich łańcuchów i  bezpośrednich powiązań pomiędzy producentami a konsumentami   w celu wzmocnienia lokalnego, drobnego rolnictwa i zmniejszenia zależności od importu.  W innych przypadkach, dominującą potrzebą może być wzmocnienie spółdzielni, tak, aby mogły zawierać pewne  kontrakty z większymi kupcami”.

Podkreślił, że kluczem do sukcesu jest podejmowanie decyzji w sposób demokratyczny. „Narodowe strategie prawa do żywności powinny być współprojektowane przez bezpośrednio zainteresowanych, szczególnie przez grupy najbardziej dotknięte głodem i niedożywieniem, i należy je wesprzeć  poprzez niezależne monitorowanie”.

Spójność międzynarodowa

„Tak jak inicjatywy lokalne nie mogą zakończyć się sukcesem bez wsparcia ze strony strategii narodowych,   działania na poziomie krajowym,  jeśli mają przynieść owoce, wymagają odpowiedniego środowiska międzynarodowego”, dodał Specjalny Sprawozdawca.

W swoim raporcie De Schutter  podkreślił obiecujące wysiłki Komitetu ds. Światowego Bezpieczeństwa Żywnościowego ONZ (UN Committee on World Food Security –  CFS) na rzecz nakłonienia  rządów, społeczeństwa obywatelskiego, agencji międzynarodowych i sektora prywatnego do wspólnego działania w celu  rozwiązania wyzwań stojących przed systemami żywnościowymi, ostrzegł jednak, że „CFS pozostaje wyjątkiem pod względem wprowadzania partycypacji i demokracji na arenę   globalnego zarządzania, i przyjmowania różnych wizji  bezpieczeństwa żywnościowego”.

„Inne globalne organy zarządzające muszą dostosować się do ram strategicznych opracowanych przez CFS.  Na przykład, Światowa Organizacja Handlu (World Trade Organization –  WTO) nie powinna  utrudniać krajom rozwijającym się realizacji  ambitnych polityk zmierzających do poprawy ich   bezpieczeństwa żywnościowego i inwestycji w małe gospodarstwa rodzinne”, powiedział.

Specjalny Sprawozdawca podkreślił, że próby poprawy bezpieczeństwa żywnościowego podejmowane przez kraje rozwijające się, mogą zakończyć się powodzeniem, jedynie jeśli podobne reformy zostaną  wprowadzone  na globalnej północy.

„Kraje bogate muszą odejść od strategii rolniczych nastawionych na eksport, zostawiając w ten sposób przestrzeń dla drobnych rolników w krajach rozwijających się, aby mogli zaopatrywać rynki lokalne”, stwierdził De Schutter. „Muszą one także pohamować swoje zwiększające się coraz bardziej  roszczenia do światowych zasobów ziemi rolnej, ograniczając zapotrzebowanie na paszę dla zwierząt i biopaliwa oraz redukując ilość odpadów żywnościowych”.

Tłumaczenie: Jan Skoczylas 

źródło: www.srfood.org

Końcowy Raport Specjalnego Sprawozdawcy ds. prawa do żywności (w jezyku angielskim) można przeczytać tutaj

zobacz także: Zrównoważone rolnictwo kluczowe dla bezpieczeństwa żywnościowego w warunkach zmieniającego się klimatu

Jedna myśl nt. „Ekspert ONZ: demokracja i różnorodność kluczowe dla rozwiązania problemu głodu na świecie

  1. Pingback: Więcej niż sklep | Ekobuddyzm - buddyzm ekologiczny

Możliwość komentowania jest wyłączona.